Beslemek
Her köpek için kendi diyeti
Köpeğin besinsel gereksinimleri insanla aynı değildir. Bu nedenle onun “sahipleri gibi” beslenmesi doğru değildir. Günlük alımı, köpeğin ırk, boyut, yaş, aktivite gibi belirli özellikleri dikkate alınarak, sağlığı için gerekli tüm besinleri dengeli bir şekilde içermelidir. Her hayvanın spesifik ve benzersiz gereksinimlerini olabildiğince karşılamaya çalışan bu dengeyi kurmak Health Nutrition ‘ın (Sağlıklı Beslenme) amacıdır.
Her besini yiyen ve bünyesi et, sebze ve meyve gibi çeşitli gıdalara uygun olan insanın aksine, köpeğin 1,000 kat daha az yoğun olan yüksek oranda hedeflenmiş bir bağırsak florası vardır.
Bu ve diğer bir çok sebepten dolayı, köpeğin insanla aynı şekilde beslenebileceğini düşünmek ciddi bir hatadır. Herhangi bir eksiklik veya fazlalık olmaksızın, köpeğin diyetinin onun tüm ihtiyaçlarını karşılaması gerekmekle beraber, tüm yaşamı boyunca sağlıklı ve enerji dolu olmasını sağlamak için, sağlıklı beslenme köpeğin boyutuna, yaşına, fizyolojik durumuna (saf veya kısırlaştırılmış...) ,aktivitesine ve hatta her bir köpek popülasyonuna özel hassasiyetlere göre besinsel gereksinimlerini karşılamaya olanak sağlar. Büyük çeşitlilik gösteren aşağı yukarı 400 ırk vardır.
Boyutuna göre
Farklı köpek ırkları arasındaki kilo ve boyut ölçüsü aralıkları hayvanlar alemindeki en geniş aralıklardan biridir.1 kg ağırlığındaki Şivavadan 100 kg ve daha fazla ağırlığındaki Senbernara, örneğin 1-100 oranında, uzanır. Bu aralık morfolojik, fizyolojik, metabolik ve davranışsal farklılıklara neden olmakla birlikte sağlık ve diyet üzerinde önemli sonuçlar doğurur. Böylece, yetişkin köpeğin ağırlığı daha yüksekse, daha yüksek olan enerji ihtiyacı kilogram başına azalır. Sonuç olarak, küçük ırk köpek orta ırk köpekten daha fazla enerji ve yağ içerikli gıda almalıdır. Büyük ırk köpeklerde, enerji yoğunluğundaki artış öğün miktarının azaltılmasını ve böylece onların daha sınırlı sindirim kapasitesinin dengelenmesini sağlar.
Enerji yoğunluğu artışı ayrıca protein, mineraller, vitaminler yoğunluğunda bir artışa işaret eder. Mama tanesinin şekli ve dokusuna gelince, dökülme olmadan düzgün kavramayı desteklemek ve katır kutur yemeye teşvik etmek için, çenenin boyutuna, şekline ve kuvvetine uygun olmalıdır.
Irkına göre
Her ırk benzersizdir: tüy yapısının özgünlüğü, beslenme alışkanlığı, sindirim veya eklem duyarlılığı, enerji ihtiyaçları…
Royal Canin uzmanları köpek ırkları bilgisini sürekli olarak geliştirmek için hayvan yetiştiricileri, veterinerler, araştırmacılar ve hayvan beslenme uzmanları ile çok yakın çalışırlar. Beslenme gelişmeleri bilimsel ilerlemelerle aynı hızda ilerler. Bu, uzun yıllar boyunca yenilikçi bir tarih gelişimi ile desteklenir ve her zaman belirli ırklara artan hassasiyette beslenme çözümleri iletme amacı güder.
Boxer köpekleri ve Labrador köpeklerinin boyutları benzerdir fakat tamamen farklı beslenme ihtiyaçları vardır ve tek bir besin bu farklı ihtiyaçları karşılayamaz – aslında, tam tersidir :
- Boxer köpeği kaslarını ve kalbini oldukça zorlayan bilenmiş bir sporcudur, doğal bir biçimde yüksek miktarda kalori yakar ve hemen hemen hiç bir zaman fazla kilolu hale gelmez.
- Labrador köpeği doğal bir şekilde yağa ve yağlanma açısından zengin hassas bir deriye sahip, boğazına düşkün doğası ile ağır kemikli bir köpektir.
Son yıllarda ırklar ve ırk özellikleri bilimi alanında gerçekleştirilen gelişmeler, besinlerin ve bunların faydalarının daha geniş bir şekilde kontrol edilmesine katkı sağlamıştır.
Aktivitesine göre
İş gören bir köpeğin, mesela bir av köpeğinin veya bir kurtarma köpeğinin, sadece günde iki kere göğüs tasması ile dışarı çıkan şehir köpeği ile aynı besinsel gereksinimleri olmayacaktır. Gerçek şudur ki, tek bir ırk içinde, çalışma şampiyonları ve güzellik şampiyonları arasında farklılıklar bulunabilir. Bu moda meselesi değil, ancak uzmanlık meselesidir.
Yavru bekleyen dişinin protein, enerji ve mineraller konusunda henüz gebeliğinin 6. haftasında artan gereksinimleri vardır. Daha sonra, laktasyon dönemi, sütün içeriğinde ki zenginliğinden ve verilecek miktarından dolayı, köpeğin beslenme gereksinimlerinde yine önemli bir artışa sebep olur. 6 yavru doğuran 25 kg’lık dişi bir köpek maksimum oranda süt üretecektir, örneğin yavruları yaklaşık üç haftalıkken günde 2 litre. Sadece özel bir diyet bu tür ihtiyaçların karşılanmasını sağlar.
Yaşam biçimine göre
Bazı köpeklerin, özellikle küçük boyutlu ırkların, yalnızca kentsel ve temelde “kapalı mekan” yaşam biçimi vardır, örneğin ev içinde yaşarlar. Aşırı kilo alma riski özellikle bu köpeklerde göz önünde bulundurulmalıdır. Enerjilerini harcamak için az imkanları vardır ve onları sahiplerine bağlayan ilişki çok duygusaldır. Günlük hayatın her anında hayvan varlığına “zarar veren” modern hayatın cezbediciliği beslenme dengesizlikleri yaratabilir. Bu kapalı alandaki mini ırkalara uygun ve tavsiye edilen miktarlarda verilen bir Health Nutrition diyeti bu riskin önlenmesini ve onların kilo formlarının korunmasını sağlar. Gıda ödüllerine gelince, diyette ki gereksinimleri gözlemlenmesi haricinde bunlar kaldırılmalı ve günlük diyet alımına entegre edilmelidir.
Yaşına göre
Köpek yaşlı olarak nitelendirilmeden önce, yaşlanma belirtileri henüz görülmediği olgunluk yaşına ulaşır. Canlılığını korumasına yardımcı olacak ve hücre yaşlanması etkilerine karşı mücadele edecek yaşlanmayı geciktirici Health Nutrition diyeti ile bu olgunluğa eşlik etmek mümkündür.
Köpek ortalama yaşam süresinin %75 ile 80’ini geride bıraktığında, artık gerçekten yaşlı olarak kabul edilir. Sağlıklı beslenme yaşlanmayla beraber gelen birçok kronik hastalık durumlarında önleyici bir rolü olabilir veya klinik belirtilerin dışavurumunu sınırlandırmaya imkan sağlayabilir. Doğru miktarlarda entegre edildiklerinde Vitamin E ve C, taurin, lutein ve beta-karotenler yaşlı köpeğin doğal bağışıklık sistemlerini desteklerler. Balık yağı (omega 3) ve hodanda (omega 6) bulunan esansiyel yağ asitleri deri ve tüy sağlığını korumaya yardımcı olur.
Yaşlı köpekler homojen bir grup oluşturmaz. Sağlığı iyi olan yaşlı köpeğin diyeti hasta olan yaşlı köpeğinkinden farklı olmalıdır. Düzenli veteriner muayeneleri zorunludur. Bunlar böbrek, kalp… olası sağlık problemlerini mümkün olduğu kadar erken dönemde tespit etmeyi amaçlar.
Dünya köpek kuruluşları
Dünya köpek kuruluşları
Dünya Köpek Federasyonu (FCI)
Dünya Köpek Federasyonu ile, dünya köpek kuruluşları 100 yıldır varlığını sürdürmektedir. Bazen daha eski diğer kuruluşlar, bu konuda ona bağlı olmadan onun yanında çalışırlar.Her sene dünya genelinde düzenlenen köpek gösterisi sayısı çarpıcıdır: onbinlercedir.
Dünya Köpek Federasyonu
FCI (Dünya Köpek Federasyonu) 22 Mayıs 1911 yılında kurulmuştur. Kurucu ülkeleri, Almanya, Avusturya, Belçika, Fransa ve Hollanda’dır. Birinci Dünya Savaşı ile kapandı ve Société Royale Saint-Hubert (Belçika), ve Société Centrale Canine (Fransa)’nın insiyatifi ile ancak 1921 yılında tekrar kuruldu. Günümüzde bu iki ülkenin kurum ile herhangi bir bağlantısı yoktur.
FCI grupları çoğunlukla Avrupa ülkelerini kapsayan, Asya, Latin Amerika ve Afrikadaki birçok ülkeler ile birlikte 84 ülkesiyle uluslararası bir otoritedir.Merkezi Thuin, Belçika’dadır. Amaçladıkları:
Sözleşme altında farklı üye ülkelerin ve ortakların soy ile ilgili kitaplarını tanıma şartlarını belirlemek;
Uluslararası köpek organizasyonları kurallarını düzenlemek (organizasyonlar, hakemlik, uluslararası çalışma ve güzellik şampiyonluğu ünvanı);
Menşei ülkeler tarafından hazırlanan ve üç ayda bir düzenli olarak FCI tarafından dergide yayınlanan ırk standartlarının bilinmesini sağlamak;
Her üye ülkenin senede en az dört kez uluslararası şampiyonluk düzenlediğinden emin olmak. FCI, Uluslararası Çalışma ve Güzellik Şampiyonlukları ünvanlarını verir.
İnsanlara hizmet eden köpekler
Kurtarma köpeği
Kahraman köpek
Köpekler evcilleştirilmelerinden beri, avcılıktan, korumaya ve sürü gütmeye tüm çalışma alanlarında insanlara yardım etmektedirler.Yıllar geçtikçe köpekler daha da fazlasını yapmaktadırlar:
Çığ köpeği
Çığ arama kurtarma, köpek ihtiyacının acil olduğu nadir ilk yardım disiplinlerinden biridir. Olağanüstü koku duyusu, hızı ve kararlığı onu ön plana çıkarır. Bununla birlikte köpek, delici ve kazıcıların da bulunduğu bir grubun üyesidir. Takımlar aynı anda çalışır fakat köpeklerin çığ üzerinde önceliği vardır.
Köpekler neden böyle ileri sürülür? Çığ daha hızlı keşfedildiğinde, ilk yardım görevlileri diri diri gömülen daha fazla bireyi kurtardığından dağ ilk yardımında zaman faktörü oldukça önemlidir. Bu durumda, köpeğin rolü çok önemli bir hale gelir: Çalışması kalite açısından eşit veya yüksektir ve ayrıca köpek zemini daha hızlı bir şekilde keşfeder.Yirmi devriye polisi tarafından gerçekleştirilen tam bir araştırmada %100 sonuca ulaşmak için yirmi saat gerekirken aynı %100 sonuç için köpek bir hektarlık arsa üzerinde iki saat çalışır.
Takip köpeği
Takip kişileri aramayı kapsar ve temelinde az ya da çok koklama yoluyla alınan ipuçlarına (izler, nesneler, süpheli ipuçları…) dayanır.
Amaç bir veya birçok kişiyi bulabilmek veya sahada veya yakın çevresinde kayıp ya da gizli herhangi bir nesne veya ekipman parçasını tespit edebilmek hatta sadece gidilen yönü belirleyebilmek olmalıdır.Her an bireyin vücudu dışarıya koku molekülleri yayar. Köpeğin karşı karşıya kalacağı model bir dizi faktörden oluşmuştur: belirli kokular (bir bireye, bir gruba veya bir türe özgü), kimyasal kokular (deri, yağ, giysiler), alandaki parçalanmış unsurlar (ezilmiş bitkiler, zemindeki yaralanma nedeniyle yüzeye geri gelen bakteriler…) doğal ortam (ağaçlık, çayır, kaba yonca, ekin), hava koşulları.Takibin karmaşıklığı nedeniyle ve çabuk kavramayan tüm köpekler için özel eğitim gerektiğinden, yetenekli köpeklerin önceden seçilmesi gereklidir. Bu yüzden seçilmiş olan hayvanlar şu özellikleri göstermelidirler: özellikle koku alma yeteneği gelişmiş; parazit kokuları ve çevre tarafından dikkatinin dağılmaması için büyük bir konsantrasyon yeteneği (iz sürmede dikkat ve hassasiyet); dinamizm, canlılık, dayanıklılık ve atılganlık; son olarak cesaret ve silah atışlarına karşı kayıtsızlık.
Arama köpeği
Arama, kaybolan insanları aramayı amaçlayan, takip gibi aynı kategorinin bir parçası olan bir disiplindir. Ancak farklı bir şekilde uygulanır: köpeğe ne bir referans cisim ne de olası bir hareket alanı gösterilir. Köpeğin herhangi bir koşum veya tasması olmadan gitmesine izin verilir. Bu durumda, çığ veya enkaz gibi belirlenmiş bir alanda arama yapıldığında işi, belirli bir kokuyu aramaya dayalı olur.
Deniz kurtarma köpeği
Her kurtarma disiplininde olduğu gibi köpek fiziksel yetenekleri ve büyük saptama yeteneği sayesinde cankurtaran yardımcısı olarak önemli bir rol oynar.
Newfoundland deniz ve su kurtarması için en çok tercih edilen ırktır
Bu ırk, deniz ve su kurtarmasında kullanılabilecek bir çok iyi özellik sunar:
gücü: birkaç kişiyi veya birkaç tonluk bir tekneyi çekebilir;
dayanıklılığı: birkaç saat veya uzun mesafeler boyunca yüzebilir.
kendini hazırlaması için yaklaşık beş dakikaya ihtiyacı olan bir dalgıçın aksine soğuğa karşı dayanıklılığı sayesinde hemen hazır olması;
her koşulda deniz kazası kurbanlarına oldukça güven verme eğiliminde olan muhteşem sakinliği;
görevini asla terk etmemesi konusunda kararlılığı;
hemen müsait oluşu: hiç bir ekipmana ihtiyacı yoktur
Deniz veya su kurtarması maksadıyla edinilen yavrular, güçlü kas dinamizmi ve güçlü iskelet yapısına göre ve kalça displazisi riskine karşı sistematik X-ray taraması ile alınır.
Enkaz arama köpeği
Enkaz arama köpeğinin rolü büyük depremler ile sınırlı değildir. Heyelan veya yangın sonrası bina çökmeleri, şantiye veya madende meydana gelen çökmeler, tren veya uçak afetleri olması halinde müdahale edebilirler.Ne yazık ki bu durumlar hiç eksik olmuyor.
İngiltere'de İkinci Dünya Savaşı sırasında bombalı saldırılardan sonra enkazların altında kalan insanları bulmak için bu köpekler ilk defa kullanılmıştır.Daha 1954 yılında Amerika, Almanya ve İsviçre’de arama köpeği eğitim merkezleri kurulmuştur.
1976 yılında İtalya Frioul’daki depremden sonra İsviçre köpekleri uluslararası alanda ünlü hale gelen ilk köpeklerdir. Getirilen 12 köpek sayesinde, 510 ölü ile birlikte 42 hayatta kalan kişi bulunmuştu.
O zamandan beri bu tür her felakette özellikle 11 Eylül 2001 olayında, bu kurtarma ekiplerinin cesaret ve azmi medyada yer alır.Bir köpek ve bir insanın ortaklık ettiği herhangi bir işteki gibi, sahibi ve köpeği arasında çok yakın suç ortaklığı gereklidir.Hayvanın aramasını yönlendiren hayvan terbiyecisi, hayvanı enkazda "anlayabilmek" için mükemmel bir şekilde tanımalıdır, örneğin tüm tepkileri için tetikte olmalıdır.
Köpeğe gelince benzer şekilde, alanda her ne zorluk olursa olsun sahibini her yerde takip etmesi için ona mükemmel derecede güvenmelidir.
Bu seviyede bir ortaklık çok uzun bir hazırlık gerektirir.
Enkaz araması için kullanılan köpek iyi bir koku duyusuna sahip, sakin ve dengeli bir yaradılışa ve bol enerjiye sahip olmalıdır.
Genellikle aynı enkaz alanında birçok köpek olacağından, insanlara karşı olduğu gibi hemcins köpeklerine karşı da sosyal olmalıdırlar.
Öğrenmek için oynamayı sevmesi de önemlidir. En çok kullanılan ırklar özellikle Alman ve Belçika çoban köpeği olmak üzere çoban köpeği ırklarıdır.
Köpek ırkları
Köpek ırkları
Hangi ırk seçilmeli?
Köpek, evcil hayvanları mükemmel bir şekilde temsil eder. Bir bağlılık ve sadakat simgesi ve her zaman insana daha yakın olan bu hayvan yaklaşık 400 ırkla olağanüstü bir çeşitlilik gösterir.
Neredeyse 15,000 yıldır, köpek insanın yanında olmuştur ve onunla çok güçlü bağlar kurmuştur. İster yardım köpeği ister refakat köpeği olsun, her zaman insana daha yakındır. Yüzyıllar boyunca, insan köpek cinslerini yeteneklerine veya yaradılışlarına göre seçerek evrim geçirmesinde büyük ölçüde katkı sağlamıştır. 400’ün üzerinde ırkla, köpek ırkı boyut, tüyler, görünüş ve yaradılışta geniş bir çeşitlilik göstermektedir.
Doğru seçim
Bir ırk köpek almak, ırk profesyoneli olan yetiştiricisi tarafından yapılan seçim doğrultusunda yavru yetişkin hale geldiğinde beklenen fiziksel ve davranışsal özellikleri göstereceğine emin olmayı istemek anlamına gelir. Bir çok amatör için, bir ırkın fiziksel görüntüsünü oluşturan sevimli yüzü, görünüşü, tüyleri, boyutu genellikle onların “ilk görüşte aşk”larını başlatır. Bununla birlikte, fiziksel görüntüden öte, her ırkın seçiminizi yapmadan önce bilmeniz gereken davranışsal özellikleri vardır. Sonuç olarak, bir çok köpek gösterisinde karşılaşabileceğiniz ırk kulüpleri ve hayvan yetiştiricilerinden istihbarat ve bilgi toplamak önemlidir.
Uyum içinde birlikte yaşamak
Bir köpeğin davranışı doğumundan önce, doğum sırasında ve doğumundan sonra şekillenir.”Önce” genetik havuz demektir. “Doğum sırasında” doğumdan sonra yavrunun yeni ailesi için köpek yetiştirme yerlerinden ayrıldığı güne kadar uzanan önemli dönem demektir. “Sonra” yavrunun alışacağı yeni ortam demektir. Diğer bir deyişle, köpeğin davranışlarının büyük bir kısmı gelişinden önceki ilk altı ayda oluşur.Genetik faktörler arasındaki etkileşimler, çevre ve yeni eve varış ve ilk gezintiler gibi belirli deneyimler birbirinden ayrılmaz bir takım oluşturur. Köpek sahibinin kim olduğunu gösteren yeterli bir eğitim almadığında, köpek için insan ailesi bir sürü olduğundan ve her köpek, boyutu, cinsi ne olursa olsun dominant olduğundan sürünün liderinin kendi olacak ve kendi kurallarını uygulayacaktır. Bir köpek eğitim klübüne katılmak köpeğin davranışlarını, köpeğin ihtiyaçlarını ve onunla uyum içinde birlikte yaşamada etkileşim içinde olmayı öğrenmek için mükemmel bir yoldur.
Şehir köpekleri veya kırsal kesim köpekleri
İster avcı köpekler, ister bekçi köpekleri veya refakat köpekleri olsun, ırk köpekleri yeteneklerinde ve yaradılışlarında rol oynayan tarihsel kökenlere sahiptir.Günde bir kaç kez en az 30 dakika süren günlük gezintilerin yapılması ve gösterilen özenin sadece köpeğin günlük besin alımının hazırlanması ile sınırlı olmaması koşuluyla, bu ırkların çoğu günümüzde kentsel alanlarda yaşayabiliyorlar.
Bununla birlikte, belirli ırklar şehir yaşamına uygun değildir ve fiziksel aktivite eksikliğinden kaynaklanan sıkıntılarla diğerlerinden daha fazla karşılaşma durumundadırlar. Örneğin sürüleri gütmek için doğmuş Border Collie, veya sürü içinde yaşamaya alışmış ve soğuk iklimlerde araba çeken Sibirya Kurdu.
Ve yine, İngiltere’de Yorkshire madenlerindeki fareleri yakalamak için kullanılan Yorkshire Teriyerinin bir yüzyıl içinde dünyanın en populer minyatür köpek ırkı olacağını kim söyleyebilirdi? Yine de o, kalpte güçlü mizaca sahip bir “teriyer” olarak kalır. İster şehirde ister kırsal alanda yaşasın, bir çoban köpeği koruyucudur örneğin tetikte olacaktır, bir İrlanda Setteri bir orman yanındaki otoyol dinlenme alanına fırlama ve burnunu rüzgara çevirme eğilimine sahip olacaktır ve bir Retriever (Av Köpeği) sahibine ayakkabısını bulup getirmede ısrarlı olacaktır.
Farklı gruplar
Daha Roma antik çağlarında, köpekler yeteneklerine göre sınıflandırılmıştı. “Çoban köpekleri”, “av köpekleri” ve “ev köpekleri” arasında bir ayrım yapılmıştı. Onsekizinci yüzyılda, Buffon, köpekleri kulaklarının şekline göre sınıflandırma girişiminde bulundu: onları sivri kulaklı, sarkık kulaklı veya yarı sarkık kulaklı olmak üzere otuz ırka ayırırken, Cuvier köpek türlerini kafatası şekillerine göre “bekçi köpekleri”, “mastiff köpekleri” veya “spanieller” olarak ayırmayı önermiştir.
Ellili yıllardan beri, Dünya Köpek Federasyonu (FCI) farklı ırkları 10 grup olarak sınıflandırdı. Bir grup “belirli sayıda ortak olan aktarılabilir (kalıtımla geçen) ayırtedici özellik taşıyan ırklardan olan bir takım” olarak tanımlanmıştır. Böylece, örneğin, birinci gruba ait olan bireyler (Çoban köpekleri), morfolojik farklılıklarına rağmen, tamamı sürü koruma içgüdüsü gösterir.
Grup 1: Çoban köpekleri ve sürü köpekleri (Swiss Bouvier hariç)
Grup 2: Pinscher ve Schnauzer türü köpekler. Dağ köpekleri ve Swiss Bouvierleri
Grup 3: Teriyerler
Grup 4: Dachshund köpekleri
Grup 5: Spitz- türü ve yabanıl köpekler
Grup 6: Av köpekleri, bloodhounds (tazılar) ve benzer köpekler
Grup 7: Hedef (ferma) köpeği
Grup 8: Game flushing dog (uçan hayvanlar için av köpeği) ve av köpekleri, su köpekleri
Grup 9: Eğlence ve refakat köpekleri
Group 10: Yarış tazıları
